15-5PH Paslanmaz Çelik (AMS 5659, EN 1.4545, X5CrNiCuNb15-5)

15-5 PH paslanmaz çelik, çökelme sertleşmeli (Precipitation Hardening – PH) martenzitik paslanmaz çelikler grubunda yer alan, yüksek mukavemet, iyi korozyon direnci ve üstün tokluk özellikleriyle öne çıkan bir mühendislik malzemesidir. ASTM A564 standardına göre tanımlanan 15-5 PH çeliğin UNS numarası S15500, Avrupa normlarındaki karşılığı ise EN 1.4545 (X5CrNiCuNb15-5)’tir.

Havacılık ve savunma sanayinde yaygın olarak tercih edilen bu çelik, özellikle AMS 5659 başta olmak üzere AMS 5862, AMS 5867 ve AMS 5663 gibi havacılık standartları kapsamında kullanılmaktadır. H900, H1025 ve H1075 gibi farklı ısıl işlem kondisyonları sayesinde, uygulamaya özel olarak mukavemet–tokluk dengesi ayarlanabilen 15-5 PH, 17-4 PH (1.4548) çeliğine kıyasla daha homojen mikro yapı ve daha düşük anizotropi sunar. Yüksek güvenilirlik gerektiren uçak parçaları, hassas mekanik bileşenler, kalıp ve bağlantı elemanları gibi uygulamalarda 15-5 PH paslanmaz çelik, uzun servis ömrü ve boyutsal kararlılığı ile tercih edilen bir malzemedir.

15-5 PH paslanmaz çelik, AMS 5659 standardına göre üretim yöntemi bazında iki tipe ayrılır: Type 1, VAR (Vacuum Arc Remelt) veya CEVM yöntemiyle üretilmiş çelikleri ifade ederken, Type 2 ise ESR (Electroslag Remelt) yöntemiyle ergitilmiş malzemeleri kapsar. Bu sınıflandırma, çeliğin mikroyapısının homojenliği, gaz ve inklüzyon içeriği ile mekanik performansını etkiler.